Mekke Ortak Savunma Anlaşması kapsamında tesis edilen Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi, ilk toplantısını İstanbul'da yaptı. Beşiktaş'taki Çırağan Sarayı'nda bir araya gelen üç ülkenin üst düzey yetkilileri, toplantı öncesinde hatıra fotoğrafı çektirdi. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler ve Genelkurmay Başkanı Orgeneral Selçuk Bayraktaroğlu, Pakistan ve Suudi Arabistan'dan mevkidaşlarıyla görüştü.
Üç ülkenin bakanları ve komutanları masadaydı
Toplantıya Türkiye'den Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler ve Genelkurmay Başkanı Orgeneral Selçuk Bayraktaroğlu katıldı. Pakistan'ı Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı İshak Dar, Federal Savunma Bakanı Khawaja Muhammad Asıf ve Savunma Kuvvetleri Komutanı Mareşal Syed Asım Münir temsil etti. Suudi Arabistan'dan ise Dışişleri Bakanı Prens Faysal bin Ferhan el Suud, Savunma Bakanı Prens Halid bin Salman ve Genelkurmay Başkanı Orgeneral Fayyadh bin Hamed Al-Ruwaili yer aldı.
7 Ağustos'ta Mekke'de imzalanmıştı
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ve Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, 7 Ağustos'ta Mekke'de Ortak Savunma Anlaşması'nı imzalamıştı. Anlaşma ile bölgesel istikrarsızlıklara karşı ortak sorumluluk ve bölgesel sahiplenme anlayışıyla hareket edilmesi, güvenlik ve refahın teşvik edilmesi hedefleniyor.
Fidan: Bölgesel barış için sorumluluk üstleniyoruz
Toplantının ardından açıklama yapan Bakan Fidan, Girne açıklarındaki gemi kazasında hayatını kaybedenlere başsağlığı diledi. Mekke Ortak Savunma Anlaşması'nın tarihi bir adım olduğunu belirten Fidan, "Bölgemize dışarıdan getirilmeye çalışılan çözüm arayışları sorunlarımıza deva olmamakta; aksine ağır bedeller ödenmesine sebep olabilmektedir. Bu anlaşmayla bölgemize yeni bir güvenlik ve iş birliği mimarisinin tesis edilmesi süreci başlamıştır" dedi.
İttifakın resmi adı: Mekke Savunma İttifakı
Komitenin ilk toplantısında ittifakın resmi adının 'Mekke Savunma İttifakı' olduğu konusunda mutabık kalındığını açıklayan Fidan, sekretaryanın Riyad'da kurulacağını ve ilk genel sekreterin Pakistanlı olacağını söyledi. Fidan, "Büyük bir uyum içerisinde ve derinlik içerisinde kardeşlerimiz toplantıda görüşlerini ifade ettiler. Alınan kararların hayırlı olmasını diliyorum" diye konuştu.
Savunma temelli ittifak, NATO'ya alternatif değil
İttifakın savunma temelli olduğunu vurgulayan Fidan, "İttifak, devletlerin egemenliği ve toprak bütünlüğüne saygı ile iç işlerine müdahale etmeme gibi uluslararası hukuk ilkelerine dayanmaktadır. Herhangi bir devlete karşı değildir, aksine bu ilkelere riayet eden tüm devletlere açıktır" ifadelerini kullandı. Ayrıca ittifakın NATO başta olmak üzere diğer ittifak ve anlaşmalardan kaynaklanan yükümlülükleri ortadan kaldırmadığını, tamamlayıcısı olduğunu belirtti.
Genişlemeye açık bir ittifak
İttifaka başka ülkelerin katılımının mümkün olduğunu söyleyen Fidan, "İttifak zaten genişlemek için kurulmuştur. Ancak başlangıçta temellerin çok iyi atılması gerekiyor. Hem Suudi Arabistan hem Pakistan bu konuda bizim gibi hassas. Bir taraftan güçlü ve kurumsallaşmış bir temel atarken, diğer yandan ittifakın genişlemesi konusunda hemfikiriz" dedi.
Bölgesel istikrar ve yatırım ortamı
Bölgede güven oluşmadığında güvensizlik ikliminden birçok problem alanı doğduğunu ifade eden Fidan, "Bölgesel aktörlerin dışında küresel aktörlerin de karıştığı olaylar oluyor. Bunu gidermenin yolu, bölge ülkelerinin soruna sahip çıkması. Bölge ülkeleri bir araya gelip birbirlerinin egemenliklerine saygı duydukları zaman bölgesel güven ve müttefiklik ilişkilerinde sıkıntı kalmaz. Belirsizlik azalınca istikrar ortamı üzerine daha fazla yatırım yapabileceksiniz" diye konuştu.
Netanyahu'ya sert tepki
İsrail Başbakanı Netanyahu'nun Türkiye'ye yönelik söylemlerine yanıt veren Fidan, "Netanyahu canisi, soykırımcısı, bu noktada ciddiye alınacak bir insan değildir. Uluslararası toplumun bu soykırımcıyı durdurması gerekiyor. Filistinli kanı dökmekten zevk alan bu caninin artık durdurulması gerekiyor" ifadelerini kullandı.
Tahıl koridoru çalışmaları sürüyor
Karadeniz'deki tahıl koridoru konusunda da açıklama yapan Fidan, "Rusya ve Ukrayna'dan gelmesi gereken tahıl ürünleri dünya marketlerine gidemediği için birçok ülkeden müracaat geliyor. Türkiye olarak bir çalışma hazırladık, her iki tarafla da temas halindeyiz. Geçmişte yaptığımız gibi inşallah gerekli şartların oluşması durumunda Tahıl Anlaşması'na benzer bir anlaşmayı daha yapmak için çalışıyoruz" dedi.
